سرپرست موزه تختجمشید مطرح کرد:
فارس؛ خاستگاه تمدن ایرانی و گنجینهای از تاریخ
سرپرست موزه تختجمشید گفت: استان فارس را نمیتوان تنها با تختجمشید، پاسارگاد و نامهای بزرگی چون حافظ و سعدی شناخت؛ این سرزمین در گذر هزاران سال، یکی از کانونهای اصلی شکلگیری، تداوم و گسترش تمدن ایرانی بود است.
به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «شیرازه»، تاریخ ایران را نمیتوان بدون شناخت فارس بهدرستی روایت کرد؛ سرزمینی که نام آن با فراز و فرود امپراتوریهای بزرگ، شکلگیری ساختارهای سیاسی و اجتماعی ایران باستان، گسترش زبان و فرهنگ فارسی و پرورش بزرگترین چهرههای ادب و اندیشه این سرزمین گره خورده است. فارس در طول تاریخ نهتنها خاستگاه سلسلههای قدرتمندی همچون هخامنشیان و ساسانیان بوده، بلکه بهعنوان یکی از کانونهای اصلی تداوم و انتقال فرهنگ ایرانی، سهمی ماندگار در شکلگیری هویت ملی ایرانیان داشته است.
اهمیت این منطقه را زمانی بهتر میتوان درک کرد که بدانیم فارس تاریخی، از نظر گستره جغرافیایی و فرهنگی، بسیار وسیعتر از محدوده امروزی استان فارس بوده است. موقعیت جغرافیایی ویژه، قرار گرفتن در مسیر ارتباطی مناطق مختلف و برخورداری از ظرفیتهای طبیعی و انسانی، زمینهای فراهم کرده بود تا این سرزمین در دورههای مختلف تاریخی به یکی از مراکز مهم قدرت، فرهنگ، هنر و تمدن تبدیل شود.
فارس؛ روایتگر شکوه تمدن ایران باستان
مجتبی درودی در گفتگو با خبرنگار شیرازه در خصوص نقش فارس در تاریخ ایران گفت: یکی از برجستهترین جلوههای نقش فارس در تاریخ ایران، آثار ارزشمند برجایمانده از دوران باستان است. تختجمشید با معماری کمنظیر، نقشبرجستههای تاریخی و کتیبههای فارسی باستان، یکی از مهمترین اسناد هویت تمدنی ایرانیان به شمار میرود. این مجموعه تاریخی تنها یادگاری از شکوه امپراتوری هخامنشی نیست، بلکه تصویری از ساختار سیاسی، فرهنگی و اجتماعی یکی از تأثیرگذارترین حکومتهای جهان باستان را پیش روی پژوهشگران و علاقهمندان تاریخ قرار میدهد.
وی افزود: در کنار تختجمشید، پاسارگاد و دیگر محوطههای تاریخی فارس نیز هرکدام بخشی از روایت تمدنی این سرزمین را بازگو میکنند. این آثار نشان میدهند که فارس از دیرباز جایگاهی فراتر از یک منطقه جغرافیایی داشته و در شکلگیری و تثبیت مؤلفههای تمدن ایرانی نقشی اساسی ایفا کرده است.
فارس؛ فراتر از تختجمشید، روایتگر شکوه تمدن ایرانی
سرپرست موزه تختجمشید و استاد مدعو دانشگاه شیراز و دانشگاه هنر گفت: استان فارس از دیرباز یکی از مهمترین کانونهای شکلگیری و گسترش تمدن ایرانی بوده است؛ سرزمینی که نام آن با شکوه امپراتوریهای هخامنشی و ساسانی، تاریخ کهن ایران، زبان فارسی و میراث گرانسنگ ادبی و فرهنگی این سرزمین پیوند خورده است. جایگاه فارس در تاریخ ایران تنها به آثار باستانی شناختهشده آن محدود نمیشود، بلکه گسترهای از تاریخ، اسطوره، زبان، هنر و اندیشه را در بر میگیرد؛ گسترهای که هنوز بخشهایی از آن برای عموم مردم ناشناخته باقی مانده است.
درودی خاطرنشان کرد: تختجمشید و پاسارگاد بهعنوان نمادهایی از شکوه تمدن ایران باستان، بخشی از شواهد تاریخی نقش فارس در شکلگیری هویت ایرانی هستند. کتیبههای فارسی باستان، آثار معماری و بقایای تاریخی برجایمانده از دورههای مختلف، روایتگر تمدنی هستند که نهتنها در مرزهای جغرافیایی ایران، بلکه در ارتباط با دیگر ملتها و فرهنگها نیز تأثیرگذار بوده است.
وی با اشاره به اینکه، اهمیت فارس را نمیتوان صرفاً در محوطههای تاریخی و آثار شناختهشده آن خلاصه کرد، گفت: این استان در طول تاریخ، خاستگاه شخصیتهای برجستهای در عرصه فرهنگ و ادب بوده است؛ چنانکه نامهایی همچون حافظ و سعدی، نمایندگان بخشی از ظرفیت عظیم ادبی این سرزمین در گستره فرهنگ و زبان فارسی به شمار میروند.
سرپرست موزه تختجمشید و استاد مدعو دانشگاه شیراز و دانشگاه هنرگفت: از سوی دیگر، چهرههای فرهنگی و ادبی دیگری همچون فرصتالدوله شیرازی و قاآنی نیز بخشی از میراث ارزشمند فارس هستند که آثار و اندیشههای آنان، آنگونه که شایسته است، مورد مطالعه و معرفی عمومی قرار نگرفته است. همچنین بسیاری از ظرفیتهای هنری، آثار تاریخی کاوشنشده و جلوههای کمترشناختهشده فرهنگ فارس همچنان نیازمند پژوهشهای تخصصی و توجه جدیتر رسانهها هستند.
درودی با تأکید بر نقش بنیادین فارس در تاریخ و تمدن ایران، موقعیت جغرافیایی این منطقه و گستره وسیع فارس تاریخی را از عوامل مهم جایگاه تمدنی آن دانست و معتقد است که برای شناخت دقیقتر سهم این سرزمین در تاریخ ایران، نباید تنها به آثار مشهور باستانی بسنده کرد.
به گفته وی، آثار تاریخی شناختهشده فارس تنها بخشی از میراث تمدنی این استان را تشکیل میدهند و بخش دیگری از این گنجینه در آثار کمترشناختهشده ادبی، شخصیتهای فرهنگی، هنرهای بومی و محوطههای باستانی کاوشنشده نهفته است.
سرپرست موزه تختجمشید و استاد مدعو دانشگاه شیراز و دانشگاه هنر همچنین با اشاره به تأثیر فرهنگ و زبان فارسی در سرزمینهای دیگر، آثار تاریخی فارس را بازتابدهنده ارتباط تمدن ایرانی با دیگر ملتها و فرهنگها دانست و بر نقش رسانههای ملی در معرفی همهجانبه این ظرفیتها تأکید کرد.
درودی معتقد است، نسل جوان برای پاسداری و انتقال این میراث به آینده، باید با روحیه جستوجوگرانه، لایههای عمیق فرهنگ ایرانی را بشناسد و با درک نیازهای امروز جامعه بشری، در مسیر اعتلای آن گام بردارد.
وی گفت: آنچه از تاریخ فارس برمیآید، این است که این سرزمین صرفاً بخشی از جغرافیای ایران نیست، بلکه یکی از روایتهای اصلی شکلگیری هویت تاریخی و فرهنگی ایرانیان است؛ روایتی که از سنگنوشتههای تختجمشید آغاز میشود، در شکوه ادبیات حافظ و سعدی تداوم مییابد و همچنان در میراث ناشناختهای که چشمانتظار پژوهش و معرفی است، ادامه دارد.
گنجینهای از ناگفتهها؛ تاریخ فارس هنوز به پایان نرسیده است
سرپرست موزه تختجمشید و استاد مدعو دانشگاه شیراز و دانشگاه هنر مطرح کرد: یکی از موضوعات مهم در بررسی میراث تاریخی و فرهنگی فارس، وجود بخشهای ناشناختهای است که هنوز بهطور کامل مورد مطالعه قرار نگرفتهاند. آثار باستانی کاوشنشده، اسناد و کتابهای کمترشناختهشده، شخصیتهای فرهنگی و ادبی مغفولمانده و جلوههای هنری مناطق مختلف استان، همگی ظرفیتهایی هستند که میتوانند افقهای تازهای در مطالعات تاریخی و فرهنگی ایران ایجاد کنند.
وی گفت: شناخت فارس نباید صرفاً به بازدید از چند بنای تاریخی مشهور یا مرور نام تعدادی از بزرگان ادب محدود شود. برای درک واقعی جایگاه این سرزمین، باید مجموعهای از پژوهشهای تاریخی، باستانشناختی، ادبی و مردمشناختی در کنار یکدیگر قرار گیرند تا ابعاد مختلف این میراث ارزشمند آشکار شود.
فارس و هویت ملی؛ پیوندی عمیق میان تاریخ، زبان و فرهنگ
سرپرست موزه تختجمشید و استاد مدعو دانشگاه شیراز و دانشگاه هنر افزود: سهم فارس در شکلگیری هویت ملی ایرانیان را میتوان از زوایای مختلف بررسی کرد. از تاریخ حکومتهای باستانی و شکلگیری ساختارهای تمدنی گرفته تا نقش زبان و ادبیات فارسی در پیوند فرهنگی ایرانیان، همگی نشاندهنده جایگاه ویژه این سرزمین هستند.
رسانهها؛ حلقه اتصال میراث تاریخی با نسل امروز
درودی گفت: با وجود ظرفیتهای گسترده تاریخی، فرهنگی و ادبی فارس، معرفی این میراث به نسل جدید همچنان یکی از ضرورتهای مهم فرهنگی به شمار میرود. در دنیای امروز که رسانهها نقش برجستهای در شکلدهی به شناخت عمومی و انتقال مفاهیم فرهنگی دارند، پرداختن همهجانبه به تاریخ و تمدن مناطق مختلف کشور میتواند زمینهساز افزایش آگاهی عمومی و تقویت هویت فرهنگی جامعه باشد.
وی با اشاره به اینکه، رسانههای ملی و محلی میتوانند با تولید برنامههای مستند، گزارشهای تحقیقی، گفتوگو با پژوهشگران، معرفی شخصیتهای کمترشناختهشده و روایت داستانهای تاریخی، بخشهای مغفولمانده میراث فارس را به مخاطبان معرفی کنند، تصریح کرد: چنین رویکردی علاوه بر افزایش شناخت عمومی، میتواند زمینه توجه بیشتر به حفاظت از آثار تاریخی، حمایت از پژوهشهای فرهنگی و تقویت گردشگری تاریخی و فرهنگی را فراهم کند.
انتهای خبر/224224
خبرنگار: فاطمه شعبانی
لینک کوتاه خبر
نظر / پاسخ از
هنوز نظری ثبت نشده است. شما اولین نفری باشید که نظر میگذارید!