تعلیم و تربیت مناسب قربانی مشکلات مالی آموزش و پرورش؛
نبود ردیف حقوقی و استخدامی یکی از مشکلاتی است که مانع به کارگیری نیروهای جوان و متخصص می‌شود
به گزارش پایگاه تحلیلی خبری شیرازه،معلمان، از مهم‌ترین ارکان آموزش و پرورش در هر نظام آموزشی هستند، به گونه ای که چه به لحاظ کمّیت و چه به لحاظ کیفیت هر گونه قوت و ضعفی که در کار باشد مستقیم در تعلیم و تربیت نسل آینده تاثیر می گذارد. 

معلم کافی و با کیفیت می تواند حتی در شرایط نبود سایر ملزومات نقش بی بدیل خود را ایفا کند اما حتی اگر همه ملزومات نظام اموزشی از محتوای آموزشی گرفته تا امکانات،فضا و مکان و تکنولوژی هم فراهم باشد با نبود معلم شایسته و کاردان همه ی اینها کارآیی لازم را نخواهند داشت.

 به همین سبب تربیت و تامین معلم متناسب با نیاز از مهمترین اصول نظام اموزشی موفق است،با وجود این به نظر می رسد این مهم در سیاستگذاری های نظام آموزش و پرورش ما و در مقام اجرا در سالهای اخیر با چالش جدی مواجه بوده است به نحوی که اسماعیلی مدیر کل آموزش و پرورش فارس در اردیبهشت ماه سال جاری در همایش استانی تقدیر از معلمان نمونه استان فارس،یکی از مشکلات بزرگ آموزش و پرورش استان را کمبود نیروی انسانی عنوان کرد و گفت: استان فارس در سال تحصیلی جدید با کمبود نزدیک به ۱۲ هزار نیروی انسانی مواجه است که برای رفع این مشکل باید روش‌ها و نگاهمان را در جذب معلم و توسعه و بست دانشگاه فرهنگیان تغییر دهیم و این در حالی است که معاونت توسعه مدیریت و پشتیبانی اداره کل آموزش و پرورش فارس در گفتگو با خبرنگار شیرازه، از بازنشستگی بیش از 4هزار معلم در سال جاری خبر داد و گفت:جهت جبران کمبود نیروی انسانی حدود 2هزار نفر از این معلمان اعلام آمادگی مجدد برای ادامه فعالیت کرده اند.

البته لازم به ذکر است که کمبود نیروی انسانی در آموزش و پرورش تنها مختص استان فارس نیست بلکه این موضوعی است که به چالش جدی وزارت آموزش و پرورش تبدیل شده است.

آمارها نشان می‌دهد از مجموع 930 هزار معلم رسمی آموزش و پرورش تا سال 99 نزدیک به 320 هزار معلم و تا سال 1404 نزدیک به 330 هزار معلم بازنشسته خواهند شد. 

کمبود نیروی انسانی در آموزش و پرورش در حالی به یک چالش جدی برای مسئولان این وزارتخانه تبدیل شده است که شاید خود مدیران آموزشی کشور هم نمی‌دانند چگونه باید از آن عبور کرد.

در این خصوص عباس فرجی، کارشناس و مشاوره آموزش در آموزش و پرورش تهران در گفتگو با خبرگزاری برنا،کسری بودجه را یکی از اساسی ترین مشکلات تأمین نیروی متخصص و کارآمد در آموزش و پرورش دانسته و می گوید: این وزارتخانه همواره کسری بودجه داشته است، چون در برهه‌هایی از زمان با افزایش دانش‌آموزان کشور، شروع به جذب معلم از دانشگاه‌های سراسری، دانشگاه و دانش سراهای تربیت معلم و... کرد، همان زمانی که نظام جدید در آموزش و پرورش استقرار پیدا کرد، مدارس دو شیفت و یا سه شیفت اداره می‌شد (یعنی دانش‌آموزان دهه 60) اما پس از آن میزان جمعیت دانش‌آموزان کاسته شد ولی حجم معلمی که استخدام و یا به‌صورت حق التدریس و... به کار گرفته شده بود موضوع مازاد نیرو در آموزش و پرورش را به‌وجود آورد و کسری همیشگی بودجه آموزش و پرورش که بنا به گفته وزیران آموزش و پرورش عموما بین 20 تا 25 درصد در سال به‌صورت دائمی بوده، مطرح است.

فرجی با بیان اینکه آموزش و پرورش متوسط سالانه یک چهارم بودجه خودش را کسری داشته و امروز هم وضع به همین منوال است،ابراز داشت:فرض کنیم بودجه آموزش و پرورش هر ساله نرخ مشخصی رشد داشته است اما مگر می‌شود دولت در شرایط اقتصادی کنونی برای آموزش و پرورش استثنا قائل شود؟ بنابراین درحال حاضر موضوع کیفیت مطرح نیست، بلکه بحث عمده بودجه و تامین نیروی انسانی است.

گر چه به گفته برخی مدیران مدارس مناطق کمتر برخوردار یا شهرستانها شرایط کنونی کرونا تا اندازه ای به یاری سیستم آموزشی آمد تا کمبود معلم کمتر حس شود اما برخی روستاها کماکان از شرایط، ناراضی هستند و کمبود معلم یا نبود نیروی متخصص و پر انرژی را یکی از مشکلات مدارس خود عنوان می کنند و بر این باور هستند که وجود معلمان باز نشسته، نیروهای کم تجربه پیش دبستانی برای مقاطع ابتدایی و استفاده از نیروهای نهضتی آفتی است برای دانش آموزی که در ابتدای راه تحصیل باید معلمی کاربرد و پر توان کنارشان باشد.
 
بازنشستگی بیش از 4هزار معلم در فارس تا سال تحصیلی آینده

با توجه به شرایط پیش رو و بازنشستگی بیش از 4هزار معلم در استان فارس به گفته کلاری معاونت توسعه مدیریت و پشتیبانی اداره کل آموزش و پرورش فارس سال آینده بدترین سال بازنشستگی آموزش و پرورش در کشور خواهد بود و شاهد بیشترین تعداد بازنشسته خواهیم بود که همین امر بر چالش کمبود نیروی انسانی و استفاده از نیروهای غیر متخصص دامن می زند.
نبود ردیف حقوقی و استخدامی یکی از مشکلاتی است که مانع به کارگیری نیروهای جوان و متخصص می‌شود

کلاری با بیان اینکه در سال تحصیلی (۱۳۹۹- ۱۴۰۰) با کمبود حدود ۱۲ هزار نیروی انسانی در فارس مواجه بودیم که با تدابیری که اندیشیده شد این مشکل تا حدی مرتفع شده است، عنوان کرد: اقداماتی که انجام شده یکی به کارگیری نیمی از بازنشستگان بود که هنوز توان تدریس را دارند یعنی از حدود چهار هزار بازنشسته بیش از دو هزار نفر از آنها مجدد در سیستم آموزشی باقی ماندند و برای ادامه فعالیت اعلام آمادگی کردند، دوم استفاده از سرباز معلم ها، نیروهای سلام حق التدریس و نهضتی ها و نیروهای دانشگاه فرهنگیان بود.

وی اضافه کرد:همچنین برای اضافه تدریس استان مجوز گرفته و این موضوع را افزایش دادیم، یعنی عده ای از دبیران را که پس از اتمام ۴ روز کاری مجاز به تمام وقت کار کردن هستند را مجاز به تدریس کردیم که این امر در قالب حق التدریس نمی گنجد بلکه حقوق برای آنها به صورت تمام وقت محسوب می‌شود.

او ابراز داشت: تا الان با راهکارهای اینچنینی کمبود نیرو را جبران کردیم مشکل خاصی در استان فارس وجود ندارد جز در برخی شهرستان‌ها که در حد دو تا سه نیرو کمبود داریم.

معاونت توسعه مدیریت و پشتیبانی اداره کل آموزش و پرورش فارس همچنین با اشاره به اینکه حتی نهضتی هایی که اخیراً در آزمون نمره قبولی کسب نکرده‌اند را مجوز داده و به کارگیری کردیم،افزود: این افراد حدود ۱۰۰ نفر هستند.

با توجه به این گفته کلاری آیا نیرویی که حداقل امتیاز برای تدریس نهضتی هم کسب نکرده می تواند در انتقال مفاهیم و مباحث آموزشی موفق عمل کند و نسلی را تربیت کند که قرار است آینده ساز این کشور باشند؟ آیا چنین تصمیماتی آسیب جدی برای آموزش و پرورش به دنبال نخواهد داشت؟

تابع قانون و مقرراتی هستیم که وزارتخانه تعیین کرده است

کلاری در ادامه اشاره ای هم به مدارس بسته حمایتی یا همان مدارس خرید خدمات آموزشی کرد و گفت: مدارس بسته حمایتی از حدود دو سال پیش به دستور مجلس بسته شد و به خرید خدمات آموزشی تغییر نام پیدا کرد که چند سالی است در حال اجراست و در استان فارس بین ۸۰ تا ۱۰۰ مدرسه به این شکل اداره می‌شوند.

وی ادامه داد: معلمان این مدارس نیروهایی هستند که  بخش خصوصی با شرایطی آنها را به کار گیری می کند گرچه امسال سیستم تغییر کرده و این نیروها فقط برای مناطق محروم به کارگیری می‌شوند اما به طور مستقیم با آموزش و پرورش مرتبط نیستند بلکه شرکت یا شخصی که توسط آموزش و پرورش تعیین  شده است با نیروهای خرید خدمات آموزشی قرارداد منعقد می‌کنند و طرف حساب آنها شرکت مربوطه است، همچنین اعتباری که برای آنها در نظر گرفته می‌شود دیگر بر اساس دانش آموز نیست بلکه امسال به صورت دبیر مد نظر قرار گرفته است.

او در پاسخ به این سوال که آیا بهتر نیست از نیروهای جوان و متخصص و پر انرژی که جزئی از نیروهای آموزش و پرورش هستند در زمینه تدریس استفاده شود؟ عنوان کرد: ما هم با نظر شما موافق هستیم که باید از نیروهای جوانی استفاده کنیم که هم توان و انرژی کافی دارند و هم انگیزه و تخصص لازم را داشته باشند اما ما هم تابع قانون و مقرراتی هستیم که وزارتخانه تعیین کرده است و امیدواریم شرایطی پیش آید که امکان استخدام این نیروها نیز فراهم شود و بتوانیم به جای ۸۵ نیروی خرید خدمات آموزشی همه افراد واجد شرایط را به کارگیری کنیم تا هم کیفیت و راندمان عملکرد و آموزش افزایش یابد و هم تعلیم و تربیت آنگونه که شایسته است اجرا گردد.

 کلاری در ادامه نبود ردیف حقوقی و استخدامی را یکی از مشکلاتی دانست که مانع به کارگیری نیروهای جوان و متخصص می‌شود.

 وی در پاسخ به این سوال که امسال چه تعداد دانشجوی فارغ التحصیل دانشگاه فرهنگیان در استان فارس داشته‌ایم؟ گفت: امسال ۵۹۸ دانشجوی بومی از   دانشگاه فرهنگیان فارغ التحصیل شدند که طبق آنچه
 در ابتدای انتخاب رشته اعلام می‌کنند و مشخص می‌شود از کدام شهرستان آمده‌اند باید بعد از فارغ التحصیلی هرکدام در منطقه و شهر خود خدمت کنند./

انتهای پیام/