فرشاد غلامی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «شیرازه»، در پاسخ به سؤال اجرت‌المثل چیست و مبنای قانونی آن کجاست؟ پاسخ داد: اجرت‌المثل در حقیقت دستمزدی است که زن بابت انجام کارهایی در منزل شوهر دریافت می‌کند که شرعاً و قانوناً جزو وظایف واجب او «تمکین» محسوب نمی‌شود.

وی ادامه داد: در حقوق ایران، تکالیف زوجه به مواردی خاص محدود شده و فعالیت‌هایی نظیر پخت و پز، شستشو، اتو کشی و مراقبت از نوزاد، از شمول وظایف قانونی خارج هستند؛ لذا انجام آن‌ها مستوجب پاداش است.

 سه رکن اساسی برای دریافت دستمزد کارهای خانه 

 این حقوق‌دان برای احراز حق دریافت اجرت‌المثل توسط دادگاه، سه شرط اساسی را برشمرد: خارج از تکلیف شرعی بودن؛ کار انجام شده نباید از مصادیق وظایف شرعی زن در قبال همسر باشد. دستور یا درخواست شوهر؛ اثبات این نکته که کارها به درخواست صریح یا ضمنی زوج صورت گرفته است. عدم قصد تبرع «قصد رایگان بودن»؛ اگر زن قصد هبه و رایگان انجام دادن کار را داشته باشد، این حق ساقط می‌شود. اصل این است که کار انسان ارزشمند است و باید مزد داشته باشد، مگر اینکه نیت رایگان بودن آن اثبات گردد.

 غلامی تأکید کرد: هیچ نرخ ثابتی برای اجرت‌المثل وجود ندارد. در صورت ارجاع پرونده به مرجع قضایی، قاضی رأساً موضوع را به کارشناس رسمی دادگستری محول می‌کند.

این دکترای جزا و جرم شناسی با بررسی فاکتورهایی چون سابقه زندگی مشترک، تعداد فرزندان، وضعیت اشتغال و تحصیلات زوجه و میزان سختی کارهای انجام شده، رقم دقیق دستمزد را تعیین خواهد کرد.

 تغییر مهم در رویه قضایی: مطالبه در زمان زوجیت 

وی افزود: یکی از تحولات مهم حقوقی در این زمینه، امکان مطالبه اجرت‌المثل در طول زندگی مشترک است؛ بر اساس تبصره ماده ۳۳۶ قانون مدنی، زن می‌تواند حتی در حالی که هنوز در کنار همسرش زندگی می‌کند، این مبلغ را مطالبه نماید. همچنین، این حق پس از فوت شوهر نیز از اموال باقی‌مانده قابل وصول است.

 تداخل با شرط «نصف دارایی» در عقدنامه 

 در پایان، غلامی به یک تضاد حقوقی مهم اشاره کرد: بسیاری از زوجین شرط تنصیف دارایی «نصف شدن اموال مرد در طلاق» را در عقدنامه امضا می‌کنند. رویه قضایی معمولاً حکم می‌دهد که زن نمی‌تواند به صورت هم‌زمان هم نصف دارایی را بگیرد و هم اجرت‌المثل را مطالبه کند. دادگاه بر اساس اینکه کدام درخواست به نفع زوجه باشد، یکی را ملاک قرار خواهد داد.

انتهای خبر/ ۲۲۴۲۲۴