به گزارش گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی «شیرازه»، اعتراض مردم به وضعیت معیشتی، نوسانات ارزی و افزایش بی‌ضابطه قیمت‌ها، نه یک رفتار هیجانی بلکه حقی صریح در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است. در اصول مختلف قانون اساسی و همچنین در فرمایشات مکرر رهبر معظم انقلاب، بر حق مردم برای مطالبه‌گری، انتقاد و پرسش از مسئولان تأکید شده است؛ مطالبه‌ای که اگر در مسیر صحیح باشد، نه تهدید بلکه فرصت اصلاح است.

کسبه، بازاریان و اقشار مختلف مردم امروز از فشار اقتصادی سخن می‌گویند؛ فشاری که معیشت روزمره را هدف گرفته است. این صدا، صدای براندازی نیست؛ صدای زندگی است. شنیدن این صدا و به رسمیت شناختن آن، نخستین گام حکمرانی عاقلانه و مردم‌محور است.

آنچه نگرانی‌ها را تشدید کرده، نه فقط نوسانات اقتصادی، بلکه نبود واکنش شفاف، منطقی و قانع‌کننده از سوی دولت است. مردم انتظار ندارند همه مشکلات یک‌شبه حل شود، اما انتظار دارند مسئولان با صداقت سخن بگویند و مسیر پیش رو را روشن کنند.

وقتی پاسخ‌ها کلی، مبهم یا همراه با فرافکنی باشد، اعتماد عمومی آسیب می‌بیند. در چنین شرایطی، فاصله میان مردم و دولت افزایش می‌یابد و این همان خلئی است که می‌تواند به بی‌اعتمادی عمیق اجتماعی منجر شود.

انتخاب ناصر همتی به‌عنوان رئیس بانک مرکزی، با هدف کنترل بازار ارز، از همان ابتدا با واکنش‌ها و نقدهای جدی همراه شد. این در حالی است که وی پیش‌تر به دلیل نوسانات ارزی و چالش‌های اقتصادی از وزارت اقتصاد کنار رفته بود و خود نیز بارها تأکید کرده بود که کنترل بازار ارز در اختیار بانک مرکزی است.

این پرسش جدی مطرح است که چگونه مدیری که عملکردش محل مناقشه بوده، بار دیگر در حساس‌ترین جایگاه پولی کشور قرار می‌گیرد؟ چنین تصمیم‌هایی، اگر بدون اقناع افکار عمومی باشد، بیش از آنکه امیدآفرین باشد، بر نگرانی‌ها می‌افزاید.

مطالبه‌گری بدون بازی در زمین دشمن

در کنار حق اعتراض، مسئولیت اجتماعی مردم نیز اهمیت دارد. دشمنان ایران همواره منتظر سوءاستفاده از نارضایتی‌های به‌حق مردم بوده‌اند. هوشیاری اجتماعی ایجاب می‌کند که مطالبات، شفاف، مدنی و در چارچوب منافع ملی مطرح شود.

مردم باید بدانند که مطالبه‌گری هوشمندانه، نه‌تنها صدای آن‌ها را بلندتر می‌کند، بلکه اجازه نمی‌دهد اعتراض‌های داخلی به ابزار فشار و روایت‌سازی رسانه‌های بیگانه تبدیل شود.

رسانه‌ها در چنین بزنگاه‌هایی نقش تعیین‌کننده دارند. تقوای رسانه‌ای یعنی بیان واقعیت، بدون اغراق، بدون سیاه‌نمایی و بدون افتادن در دام عملیات روانی دشمن. رسانه مسئول، نه توجیه‌گر ضعف‌هاست و نه بلندگوی بی‌محابای خشم.

خبرنگار و فعال رسانه‌ای باید میان «انتقاد دلسوزانه» و «تخریب ناخواسته سرمایه اجتماعی» مرز قائل شود. این مرز، همان جایی است که منافع ملی آغاز می‌شود.

مجلس شورای اسلامی که با رأی مستقیم مردم شکل گرفته، امروز بیش از هر زمان دیگری باید زبان گویای مطالبات عمومی باشد. سکوت یا مواضع کم‌رنگ برخی نمایندگان در برابر بحران‌های اقتصادی، با شأن نظارتی مجلس هم‌خوانی ندارد.

مردم از نمایندگان خود انتظار دارند که نه در زمان انتخابات، بلکه در روزهای سخت کنار آن‌ها بایستند؛ با سؤال، تذکر، تحقیق و حتی استیضاح، اگر لازم باشد.

دولت و رهنمودهای رهبری

رهبر معظم انقلاب بارها بر لزوم تصمیم‌گیری عالمانه، استفاده از ظرفیت نخبگان، پرهیز از آزمون و خطای پرهزینه و توجه به معیشت مردم تأکید کرده‌اند. عمل به این رهنمودها، نه یک توصیه تشریفاتی، بلکه نقشه راه اداره کشور است.

دولت اگر به دنبال ترمیم اعتماد عمومی است، باید با بینش صحیح، شجاعت در اصلاح مسیر و گوش سپردن واقعی به صدای مردم، نشان دهد که دغدغه معیشت جامعه را جدی گرفته است؛ چرا که سرمایه اصلی نظام، همین مردم‌اند.

نویسنده: علیرضا اسفندی

خبرنگار و فعال اجتماعی